[ فردا را به امروز می آوریم ]
  • آخرین شماره ۶۸۴
  • دوره جدید

ثبت جهانی محور ساسانی فارس افتخاری عظیم، روزنامه شیراز نوین

سیدمحی‌الدین حسینی ارسنجانی _ شیرازنوین
اشاره
ثبت یکی از مهم‌ترین مجموعه‌های باستانی ایران، آن هم در استان فارس در عرصه جهانی گویا به مذاق ما فارسیان و شیرازی‌ها خوش نیامده یا اهمیتی نداشت و شاید رسانه‌های ملی و استانی در این‌باره کم‌کاری کرده و مأموریت خود را به درستی انجام ندادند. میراث فرهنگی هم مانور لازم را بر این موفقیت بزرگ ایران در عرصه جهانی نداشت و همه چیز تحت‌الشعاع جام جهانی فوتبال و مسائل و مشکلات اقتصادی قرار گرفت. دستیابی فارس به این همه آثار ثبتی جهان جای شکرگزاری و قابلیت برپایی جشن بزرگ و عمومی دارد؛ زیرا تا پیش از این، فقط اماکن تاریخی و مشهوری همچون تخت‌جمشید، پاسارگاد و... از فارس ثبت جهانی شده بود، ولی در چند روز اخیر خبر مسرت‌بخش ثبت جهانی محور ساسانی از سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد (یونسکو) مخابره شد تا آثار ثبت‌شده جهانی در استان فارس از چهار اثر به ۱۱اثر افزایش یابد.
در خبرهای خبرگزاری فارس خواندم محور ساسانی در ۳شهرستان تاریخی استان فارس و در پهنه‌ای به وسعت ۲۰۰کیلومتر واقع شده و شامل شهرگور، بنای موسوم به آتشکده و کاخ اردشیر در شهرستان فیروزآباد، کاخ ساسان در شهرستان سروستان و مجموعه آثار دوره ساسانی بیشاپور در شهرستان کازرون شامل شهر تاریخی بیشابور، نقوش برجسته تنگ چوگان و غار شاپور می‌شود. همچنین در این گزارش آمده بود هرچند پیش از این شانس ایران برای ثبت جهانی این پرونده ضعیف ارزیابی شده و طالبیان، معاون میراث فرهنگی کشورمان هم پیش از عزیمت به بحرین که مقصد برگزاری جلسه یونسکو بود، با اشاره به تغییر بسیاری از اعضای شورای میراث جهانی و نبود شناخت به افراد جدید، از احتمال مخالفت یونسکو با این مهم خبر داده بود، اما بررسی‌های ایکوموس (شورای جهانی بناها و محوطه‌های تاریخی) ثابت کرد آثار تاریخی ایران گران‌بهاتر از آن است که نیازمند لابی و رایزنی باشد و کشورهای مختلف حاضر در این نشست از چین در شرق دور گرفته تا استرالیا و کشورهای اروپایی نظیراسپانیا و همچنین آذربایجان و بحرین و سایر همسایگان ایران، به این پرونده تاریخی رأی مثبت دادند.
کم‌کاری رسانه‌ها
اگرچه مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری فارس نیز ثبت جهانی منظر باستانی ساسانیان را برگ زرین دیگری در افتخارات کهن‌دیار پارس دانسته و معتقد است این اتفاق عظیم، نقطه عطفی برای توسعه گردشگری و اعتلای بیش از پیش آوازه فارس و شیرازه فرهنگ و تمدن ایران‌ زمین در سطح جهانی خواهد بود. اما از صداوسیمای مرکز فارس و روزنامه‌های استان فارس که شیرازه فرهنگ و تمدن ایرانی اسلامی و شیراز پایتخت فرهنگ ایران زمین است، انتظار می‌رفت در این‌باره بیشترین فعالیت‌ها در راستای ارج نهادن به این کوشش مسئولان فرهنگی و میراثی کشورمان داشته باشند، اماگویا آنچه برای مدعیان فرهنگ و مروجان فرهنگی فارس و شیراز مهم نبوده، همین ثبت با این عظمت و کسب این افتخار بسیار بزرگ حوزه فرهنگی است. وجود این آثار ارزشمند برجای مانده از قرون و اعصار متمادی در هزاره‌های پیش از اسلام و بعد از آن، استان فارس را در شمار برترین‌ استان‌های کشور از جهات تاریخی و باستانی قرار داده و غنای دوران تاریخی باستانی ایران در استان فارس مثال‌زدنی است. ۵شهر ساسانی گور فیروزآباد، دارابگرد، استخر، بیشاپور و سرمشهد کازرون در فارس قرار دارند و از ۳۵نقش برجسته ساسانی کشور، ۳۰نقش در استان فارس قرار دارد که خود را در کشور در حوزه تعدد آثار ساسانی سرآمد کرده است و همانگونه که امیری مدیرکل میراث فرهنگی فارس نیز بیان داشته: قرار بود در این ثبت موقت هریک از آثار ساسانی به صورت مجزا ثبت شود، اما از آنجا که سالانه ۲اثر می‌تواند به ثبت جهانی برسد، تصمیم بر آن شد که ۵اثر از آثار ساسانی که در فارس قرار دارند در قالب منظر باستانی ساسانیان به ثبت یونسکو برسد. بدین ترتیب کاخ ساسانی سروستان، شهر گور، قلعه دختر و کاخ اردشیر فیروزآباد، بیشاپور، تنگ چوگان و غار شاپور در این فهرست قرار گرفت.
افتخاری بس بزرگ برای فارس
اینجانب سیدمحی‌الدین حسینی ارسنجانی به عنوان پژوهشگری کوچک درحوزه  فرهنگ و تمدن فارس، با تبریک فراوان و خداقوت جانانه به مسئولان میراث فرهنگی کشور و فارس که با رنج و مشقت بسیار و پیگیری‌های مستمر در جهت ثبت این مجموعه عظیم و ارزشمند تلاش نمودند تشکر کرده و امید آن دارم در سال‌های آتی نیز شاهد ثبت بیشتری از دیگر مجموعه‌های تاریخی ایران، به خصوص فارس باشیم. درواقع، معتقدم اگر امیری و دوستان و همکاران و همراهان وی در شیراز و فارس و مرکز در دوران خدمتشان همین کار را پیگیری کرده باشند و به ثمر نشانده باشند، مجموعه کاری موفق بوده و قابل تقدیراند. جا دارد استاندار فارس و مجموعه مسئولان اجرایی کشوری، به ویژه نهاد ریاست جمهوری از افراد دخیل و دست‌اندرکار ثبت این مهم به نحو مطلوب و شایسته تجلیل کند. زیرا با تهیه این منظر باستانی در قالب یک پرونده، با یک تیر ۷نشان در نظر گرفته شده و از سال ۹۴ و به ویژه سال گذشته در حوزه فعالیت‌های باستانی، مرمت، تأمین زیرساخت‌های گردشگری و... در این مناطق باستانی فعالیت‌های گسترده و جدی در دستور کار قرار گرفته است و پس از آن، با بازدید چند روزه ارزیاب یونسکو که یک باستان‌‌شناس لبنانی بود، در نهایت این پرونده با افتخار به عنوان منظر باستانی ساسانیان به ثبت جهانی رسید. در پی ثبت جهانی تخت‌جمشید، پاسارگاد، باغ‌های تاریخی پاسارگاد و باغ ارم، این بار ۷اثر در قالب یک پرونده به ثبت رسید که شمار آثار ثبت‌شده جهانی در فارس را به ۱۱اثر افزایش داد. بنابراین، با ظرفیت جدید ایجاد شده استان فارس و مجموعه میراث فرهنگی استان، از این پس باید با تلاش بیشتری در تأمین زیرساخت‌های گردشگری، کاوش‌‌های باستانی و... اقدام کند.
جذب بیشتر گردشگر
برابر اظهارنظر جدید مدیرکل میراث فرهنگی فارس، سهم استانمان در ثبت آثار جهانی مقام نخست کشور است؛ پس با این اوصاف ثبت محور ساسانی نقش مهمی در جذب گردشگر و تقویت این حوزه در کشور و به ویژه استان فارس ایفا خواهد کرد. ثبت جهانی یک اثر، مهرتأییدی بر این نکته و واقعیت است که موقعیت ویژه تاریخی و فرهنگی آثار را تثبیت و تأیید  می‌کند و موقعیت ویژه خود را در جهان به اثبات می‌رساند؛ به همین دلیل توجه گردشگران خارجی برای سفر به ایران و دیدن این جاذبه‌ها بیش ازگذشته جلب می‌شود. بدین ترتیب و در شرایط کنونی، ثبت منظر باستانی ساسانیان در فارس امتیاز ویژه‌ای برای کشور به ارمغان می‌آورد که باید در توسعه گردشگری و اقتصادی مورد استفاده مؤثر قرار بگیرد؛ زیرا گردشگران خارجی اغلب آثار ثبت‌شده جهانی را در فهرست مقاصد سفر خود قرار می‌دهند که با توجه به ثبت قبلی آثار جهانی همچون تخت‌جمشید، این اتفاق به افزایش گردشگران خارجی و به ویژه افزایش مدت زمان اقامت گردشگر در استان، ایجاد اشتغال مناسب، اشغال هتل‌ها و... می‌انجامد.
فرمانداران همراه
ازسوی دیگر، باید از مسئولان محلی در انجام این رویداد بزرگ، علاوه بر مسئولان کشوری و استانی، از فرمانداران شهرستان‌های فیروزآباد، کازرون و سروستان و نمایندگان شهرستان‌های یادشده در مجلس  شورای اسلامی که نقش مؤثری  در تحقق این ایده و آرزو و این اتفاق میمون و مبارک داشتند تقدیر و تشکر نمود. گفتنی است در استان فارس پیش از این در سال ۱۳۵۸ محوطه‌ تاریخی تخت‌‌جمشید به شماره ۱۱۴، محوطه‌ تاریخی پاسارگاد به شماره ۱۱۰۶ و دو باغ جهانی ارم و پاسارگاد را در قالب یک پرونده‌ زنجیره‌ای با نام «باغ‌های ایرانی» در سال ۱۳۹۰ به شماره ۱۳۷۲ در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده‌ بودند.
سخن پایانی
در پایان با ذکر این نکته که در تهیه و تدوین این مقاله از خبر خبرگزاری فارس و جملات مدیرکل میراث فرهنگی استان مندرج در این رسانه بهره برده‌ام، معتقدم از چنین موفقیت بزرگ فرهنگی کشور و فارس نباید به سادگی از آن گذشت و دوستداران فرهنگی و تشکل‌های دوستدار تاریخ و فرهنگ این مرزوبوم، به ویژه باستان‌شناسان و محققان و مدرسان حوزه تاریخ و میراث باستانی به ابعادگوناگون این امتیاز بزرگ و ارزشمندی که نصیب ایران و فارس گردید بپردازند و رسانه‌های مختلف دیداری و شنیداری، سایت‌های خبری و خبرگزاری‌ها و روزنامه‌های استان درمورد این موفقیت بزرگ تولید محتوا نموده و خبرسازی‌های لازم را داشته باشند.

تاکنون نظری برای این خبر ثبت نشده است!
ثبت نظر جدید
نام و نام خانوادگی  

آدرس ایمیل    

متن نظر  

کد امنیتی