[ فردا را به امروز می آوریم ]
  • آخرین شماره ۸۵۲
  • دوره جدید

بزرگداشتی برای خالق لحظه های زندگی، روزنامه شیراز نوین

سعیدرضا امیرآبادی - گروه هنر

  روز گذشته به همت اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی فارس آیین تجلیل از محمد کشاورز نویسنده شیرازی و خالق مجموعه داستان «روباه شنی» برنده جایزه کتاب سال ایران و برگزیده جایزه جلال آل احمد با حضور مسئولان، نویسندگان و اهالی فرهنگ و هنر فارس در سالن غزل مجموعه تالار حافظ برگزار شد. در این نشست بهزاد مریدی مدیر کل فرهنگ و ارشاد اسلامی فارس، با بیان اینکه محمد کشاورز، نویسنده شایسته و ارزشمند شهر شیراز این بار با مجموعه داستان «روباه شنی» نام فارس را بر تارک ادبیات ایران نشاند گفت: محمد کشاورز با ارائه مجموعه داستان‌های خود همیشه نام فارس و شیراز را بر قله‌های ادیات ایران نشانده؛ همان طور که سال گذشته نیز ابوتراب خسروی با کتاب «ملکان عذاب» عنوان کتاب سال را برای شیراز به ارمغان آورد. وی ادامه داد: همانگونه که می‌دانیم، کشاورز در داستان‌های «روباه شنی» با دیدی رئالیستی به رویکردهای اجتماعی پرداخته،‌ اما نه رئالیسم به معنای بیان واقعیت‌ها، بلکه با دیدی که فرارئالیستی است؛ چرا که واقعیت را از دل واقعیت بیرون کشیده ‌است. برخی داستان‌های این کتاب فضای طنز نیز دارد؛ طنزی که برآمده از موقعیت‌های اجتماعی است. مدیرکل ارشاد فارس عنوان کرد: افتخارآفرینی کشاورز برای همشهریان حافظ، سعدی، ملاصدرا، شوریده، روزبهان و  ده‌ها چهره دانشمند و فرزانه این دیار اتفاق تازه‌ای نیست. او پیش از این، برای نگارش داستان «شهود» از کتاب «پایکوبی» برنده‌ جایزه‌ ادبی گردون شده است. دومین مجموعه‌ او «بلبل حلبی» در سال ۱۳۸۴ جایزه‌ ادبی اصفهان، جایزه‌ فرهنگ پارس و جایزه‌ منتقدان و نویسندگان مطبوعاتی را در بخش داستان کوتاه از آن خود کرده و حالا مجموعه‌داستان «روباه شنی» آخرین اثر او است که جایزه کتاب سال را دریافت کرد. مریدی یادآور شد: این جایزه با عنوان جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران از سال ۱۳۶۲ و با هدف ارتقای فرهنگ جامعه اسلامی، حفظ استقلال و هویت فرهنگی و حمایت و تشویق مؤلفان، مترجمان و مصحّحان کشور آغاز شده و تاکنون ادامه یافته است. وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی که عهده‌دار این انتخاب است، هر سال از طریق وسایل ارتباط جمعی از کلّیه ناشران، مؤلفان، مترجمان و مصحّحان کشور درخواست می‌کند تا نسخه‌ای از کتاب‌هایی که برای نخستین بار در طی سال قبل منتشر کرده‌اند، به دبیرخانه کتاب سال ارسال کنند که این کتاب‌ها در رشته‌های مختلف و در ۳ بخش تألیف، ترجمه و تصحیح مورد ارزیابی قرار می‌گیرد. ارزشیابی کتاب‌ها در دو مرحله انجام و سرانجام رأی نهایی صادر می‌شود. رئیس هیئت امنای انجمن اهل قلم فارس در ادامه عنوان کرد: کتاب «روباه شنی» مجموعه‌ای از ۹ داستان کوتاه فارسی با نام‌های «روز متفاوت، پرنده‌باز، گلدان آبی، میخک‌های سفید، آهنگ پلنگ صورتی را سوت بزن، زمین‌بازی، هشت شب میدان آرژانتین، راه رفتن روی آب، غار را روشن کن، روباه شنی» است.
داستان‌نویسی به قدرت کشاورز کمتر وجود دارد
ابوتراب خسروی نویسنده و ادیب اهل فارس نیز در این آیین با ابراز خوشحالی از اینکه در بزرگداشت محمد کشاورز حضور دارد به معرفی داستان کوتاه پرداخت و گفت: سوء تفاهمی که از داستان کوتاه در جامعه ما وجود دارد گاهی شاهدیم که حکایت‌های سعدی را هم داستان کوتاه فرض می‌کنند.
وی با بیان اینکه در غرب هم داستان کوتاه پدیده تازه‌ای‌ست و مربوط به دویست سال اخیر است، افزود: در جامعه ایرانی داستان کوتاه بیش از یکصدسال سابقه ندارد.
نویسنده کتاب تحسین شده «ملکان عذاب» اولین کوتاه نویسان ایرانی را چوبک، هدایت و ... معرفی کرد و افزود: نسل کنونی نویسندگان داستان کوتاه شاگردان آنان محسوب می‌شوند. همان گونه که می‌گویند داستان نویسان روس همه از زیر شنل گوگول در آمدند، ما هم می‌توانیم بگوییم داستان کوتاه نویسان ایرانی هم از زیر قبای هدایت بیرون آمدند.
خسروی که سال گذشته موفق به کسب جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی شد، داستان نویسی را به شیوه کوتاه، دشوارتر از رمان نویسی دانست و گفت: شکل داستان کوتاه سخت است و نویسندگان آن کاری دشوار می‌کنند. درحالی که  در جامعه ما هنر غالب شعر است و داستان نویسان ما از ساختار شعر برای داستان هایشان استفاده می‌کنند. خسروی پیرامون محمد کشاورز هم اشاره کرد: چنانچه در آثار این نویسنده دقت شود حتی یک سطر شبیه به شعر هم ندارد؛ زیرا کشاورز داستان نویسی است که با نوشتن زندگی، داستان را بسط و گسترش می‌دهد. نویسنده کتاب «رود راوی» با بیان اینکه در کوتاه‌نویسی و داستان‌نویسی کسی به قدرت کشاورز وجود ندارد افزود: من با داستان‌های طعمه و پایکوبی کشاورز را شناختم. داستان طعمه را که خواندم هنوز پس از گذشت ۳۰ سال در ذهنم ادامه دارد. وی با توجه به اینکه داستان‌های نامبرده در ۲ مجموعه منتشر شد که یکی با عنوان «از پنجره جنوب» به اهتمام کیوان نریمانی چاپ شد افزود: از آن پس داستان‌های کشاورز اغلب مهم و با بالاترین شدت تأثیرگذاری است که در کمتر نویسنده‌ای با این قدرت سراغ داشته ایم. این نویسنده و مدرس نویسندگی با اشاره به اینکه داستان کوتاه خوب را در مجموعه روباه شنی کشاورز می‌توان سراغ گرفت ادامه داد: دست کم ۷ یا ۸ داستان کوتاه درجه یک که در تاریخ ادبیات ما بی گمان ماندنی خواهد بود در آثار کشاورز دیده می‌شوند. او چه جایزه بگیرد یا نگیرد استاد داستان نویسی است. خسروی با بیان اینکه اعتبار جوایز ادبی به امثال محمد کشاورز است افزود: جایگاه امثال تولستوی و کشاورز در ادبیات محفوظ است از این رو مخاطب آگاه هم داستان خوب را می‌شناسد و از آن استقبال می‌کند؛ من آرزو دارم محمد کشاورز همچنان بنویسد و سلسله داستان‌های درخشانش را ادامه دهد تا گنجینه داستان نویسی ایران پربارتر شود.
فتاح رنجبر دیگر منتقد ادبی این مراسم هم نقد فرمالیستی و ساختارشناسی «روباه شنی» را کنار گذاشت و به کلیات آن پرداخت و گفت: در این داستان‌های کوتاه‌ نویسنده وجوه مختلف انسان را کنار یکدیگر قرار می‌دهد. وی افزود: کشاورز به تمام معنا در سطح جامعه است؛ او شاهد و ناظر به تاراج رفتن نسلی است که در معرض نقض نسل‌هاست. رنجبر با توجه به اینکه مجموعه «روباه شنی» شامل ۹ داستان کوتاه است افزود: داستان روباه شنی این مجموعه جزء آثار رشک برانگیز سال‌های اخیر داستان نویسی ایران به شمار می‌رود؛ زیرا انسان در آثار محمد کشاورز در موقعیت‌های مختلف در مرکز توجه است. این منتقد ادبی در ادامه گفت: در داستان روباه شنی شهر چنان جلوه می‌کند که خود به مکان ناامنی تبدیل می‌شود؛ کشاورز در این داستان با هنر داستان نویسی میکروسکوپ ذهنش را در تدوین خرده روایت‌ها به کار می‌بندد تا سندی ارائه کند که در ادبیات پیشروی تمام علوم باشد.

تاکنون نظری برای این خبر ثبت نشده است!
ثبت نظر جدید
نام و نام خانوادگی  

آدرس ایمیل    

متن نظر  

کد امنیتی